Rời khỏi thủ đô Viêng Chăn, gia đình mình tiếp tục xuôi về phía Nam, hướng đến tỉnh Champasak – vùng đất kề biên giới Thái Lan và Campuchia. Tuy không giáp ranh Việt Nam, nhưng Champasak lại là tỉnh gần nhất để ngược về quê nhà. Từ thành phố Pakse, mỗi ngày đều có 4–5 chuyến xe ra vào giữa Lào và Kontum (Việt Nam).

Chuyến xe giường nằm từ Viêng Chăn khởi hành lúc 8g tối.
Mình còn hí hửng nghĩ bụng: “Lần này đường dễ đi hơn rồi.”
Nhưng sự đời chẳng như mơ: xe thì đúng là ít đèo hơn thật, nhưng ổ gà thì vẫn đầy đường.
Một đêm lắc lư bồng bềnh như cưỡi trên… đám mây động đất, hết nhún lên hẫng xuống, đến nỗi mình có cảm giác như sắp bay lên trần xe đến nơi.
Kết quả là khi đến Pakse lúc 6g sáng, người mình như miếng bánh mì… ép dẹp lép.

Vì quá mệt, tụi mình quyết định nằm chèo queo trong khách sạn nguyên 2 ngày để hồi phục.
Đến ngày thứ ba, mới có đủ sức để đặt tour tham quan điểm nổi tiếng nhất ở đây: Đền Vat Phou – một di sản thế giới được UNESCO công nhận từ năm 2001.

Vat Phou – Dấu vết còn lại của Đế chế Khmer

Sáng hôm đó, một chiếc minivan đến đón tụi mình từ khách sạn lúc 8g sáng.
Cả xe rộng thênh thang chỉ có… ba người nhà mình và một chú tài xế.
Không phải mùa lễ hội, ít khách du lịch, nên chuyến đi bỗng nhiên riêng tư một cách bất ngờ.

Từ trung tâm Pakse đến Vat Phou khoảng 50km, mất hơn một tiếng ngồi xe. Càng đi xa, cảnh vật càng trở nên trống trải: đất đỏ bụi mờ, đồng ruộng khô cằn, thỉnh thoảng mới lác đác vài mái nhà nhỏ bé lọt thỏm giữa cánh đồng.

Dẫn lối tới ngôi đền cổ là hai hàng cây hoa Champa – loài hoa quốc hồn quốc túy của Lào.
Dưới cái nắng gay gắt, cành cây sần sùi uốn lượn vươn ra hai bên đường, đôi chỗ tạo thành vòm cong như những chiếc cổng tự nhiên.

Hành trình leo đền

Vat Phou – hay còn gọi là “Chùa Núi” – nằm dưới chân núi Phou Kao (nghĩa là “Núi Voi”).
Đây từng là trung tâm hành lễ quan trọng của đạo Hindu từ thế kỷ thứ 5, trước khi Phật giáo lan rộng khắp Lào.
Quần thể kiến trúc Vat Phou mang đậm phong cách Khmer, rất gần gũi với những phù điêu và tượng đá ở Angkor Wat (Campuchia) – chỉ cách đây chừng hơn 400km.

Từ cổng, du khách men theo con đường lát đá thẳng tắp, hai bên là những hàng cột đá Linga – biểu tượng của thần Shiva.
Cuối con đường là hai ngôi đền đối xứng, từng là nơi dừng chân cho người hành hương trước khi bắt đầu leo núi.

Bậc thang lát đá dẫn lên khu đền thượng uốn lượn theo triền núi.
Hai bên đường, cây Champa già phủ bóng mát, gió thổi nhẹ làm rơi những bông hoa trắng xuống lối đi.
Tháng 1 không phải mùa hoa nở rộ, nhưng dọc đường vẫn có những bông rơi lẻ loi, tinh khôi như lời chào âm thầm từ quá khứ.

Mỗi bước chân lên đền thượng như bước ngược vào lịch sử.
Những bức tường đá phủ rêu phong, những phù điêu mờ nhạt hình thần linh, chiến binh, hoa lá… đều gợi nhắc về một thời kỳ vinh quang đã lùi xa.

Ở khu đền thượng, người dân vẫn đến dâng hương, thờ cúng.
Từng đóa hoa, từng nén nhang bay khói, len lỏi trong tiếng gió và ánh nắng gắt, tạo nên một không khí thiêng liêng yên bình.

Một đoạn kết nhẹ nhàng

Champasak là điểm dừng chân cuối cùng của tụi mình trong chuyến đi Lào.
Sau một ngày thả bộ giữa những tàn tích cổ xưa, sáng hôm sau, lúc trời còn chưa kịp sáng, xe tuk tuk của nhà xe đã tới đón từ lúc 4g30 sáng.
Chuyến xe lắc lư vượt qua biên giới, đưa tụi mình rời Lào – khép lại hành trình đầu năm, đầy những kỷ niệm ngô nghê mà ấm áp.

Lào 5 năm trước trong mình là như vậy:

• Những cung đường gập ghềnh mà thơ mộng.
• Những ngôi chùa vàng rực và những ngọn núi ẩn mờ trong sương.
• Những thành phố ngủ yên từ 9g tối, và những nụ cười hiền hậu suốt dọc đường đi.

Có thể Lào không phải nơi để “check-in” những thứ hào nhoáng,
Nhưng nếu bạn cần một hành trình chậm rãi, để lắng nghe tiếng gió và tiếng lòng, thì nơi đây, sẽ luôn có một chỗ trống dành cho bạn.