Tôi bắt đầu sự nghiệp với một niềm tin ngây thơ: Quảng cáo là ngành của sự kết nối, và để kết nối tốt, mình phải là một người “tử tế”. Ở giai đoạn Junior, định nghĩa về sự tử tế của tôi gói gọn trong một nụ cười công nghiệp trước những yêu cầu vô lý lúc nửa đêm, là cái gật đầu vô điều kiện với Creative để giữ hòa khí, là người đứng ra nhận mọi lỗi lầm khi dự án đổ bể. Tôi nhầm tưởng sự chịu đựng đó là đức tính tốt.
Tôi từng cảm thấy khó hiểu vì sao sếp của mình luôn trong tình trạng “chiến đấu”, nhưng khiến ai cũng nể phục. Họ có thể luôn cười, nhưng họ không bao giờ chấp nhận cái mà họ thấy là sai, dù điều đó có thể khiến Creative khó chịu, hoặc khiến khách hàng nhăn mày. Thế nhưng cũng nhờ những vị sếp đó đã giúp tôi có một quãng thời gian trưởng thành đúng đắn, để sau một thập kỷ kinh qua từ Local đến Global Network, từ Agency truyền thống đến In-house, và đặc biệt là quãng thời gian ngồi ở phía Client Side, tôi có thể tự tin nói rằng: “Sự hiền lành đó thực chất là một sự lười biếng về mặt tư duy.”
Đa phần, bạn hiền vì bạn sợ đối đầu, sợ mất lòng, và sợ phải chịu trách nhiệm cho một quyết định cứng rắn. Trong thế giới của một Account Lead thực thụ, tử tế không đồng nghĩa với chịu đựng. Tử tế là làm đúng: đúng mục tiêu, đúng niềm tin, và tối ưu hóa lợi ích cho tất cả các bên mà không làm tổn thương giá trị cốt lõi của sản phẩm.
1. Thoát khỏi “The Forwarder Trap”
Sự hiền lành trong nghề Account thường dẫn đến một hội chứng nguy hiểm: “The Forwarder.” Đây là những người vận hành theo cơ chế: Client nói gì ghi nấy, Creative đưa gì bấm nút gửi nấy. Họ ưu tiên việc “không làm mất lòng ai” lên trên hiệu quả công việc.
Hậu quả hệ thống: Khi bạn hiền lành chấp nhận một bản Brief thiếu trọng tâm, bạn đang trực tiếp đẩy Team Creative vào ngõ cụt. Bạn đang đốt cháy chất xám của đồng nghiệp cho những ý tưởng mà ngay từ lúc bắt đầu đã là sai. Một Account Lead thực thụ hiểu rằng: Bảo vệ Creative không phải là chiều chuộng họ, mà là đưa cho họ một bài toán đúng.
Ngược lại, nếu bạn để cho Creative bay bổng hết sức đến mức lạc đề, sau đó đem cho khách hàng xem một bài tập hoàn toàn off-brief, bạn chính là người trực tiếp hứng cơn thịnh nộ của khách. Lúc này, sự hiền lành của bạn trở thành sự tàn nhẫn đối với nỗ lực của cả tập thể.
Quyết liệt để tử tế: Dám nói “Không” với Client không phải vì lười, mà để bảo vệ tiêu chuẩn của sản phẩm. Một AD thực thụ sẽ quyết liệt yêu cầu Client làm rõ Objective và KPI trước khi Team nội bộ tiêu tốn một giây nào để suy nghĩ. Sự tử tế ở đây là sự sòng phẳng về nguồn lực. Tương tự, dám nói “Không” với Creative khi bạn nhìn thấy nó không check được campaign objectives hay brand identity của mình.
2. Màng lọc Feedback: Bảo vệ lòng tự trọng hay bảo vệ sản phẩm?
Feedback là một phần của cuộc chơi, nhưng không phải Client nào cũng biết cách chơi đúng luật. Có những nhận xét cảm tính, thậm chí là công kích cá nhân được ném ra dưới áp lực doanh số hoặc cái tôi quá lớn.
Sự khác biệt trong thực thi:
- Account hiền lành: Xoa dịu Client tại chỗ, sau đó mang nguyên xi “mớ bòng bong” đó về gặp Creative mà chính mình cũng không biết phải sửa từ đâu. Đây là cách nhanh nhất để giết chết nhiệt huyết của Team.
- Account Lead thực thụ: Đóng vai trò một màng lọc (Filter feedback). Bạn tranh biện với Client để bóc tách cái “vô lý”, ép họ phải Feedback dựa trên chiến lược và chuyên môn chứ không phải cảm xúc cá nhân.
Khi đứng ở vị trí Brand team, tôi không đánh giá cao những Account “vâng lời”. Tôi đánh giá cao những người dám vặn lại Feedback của tôi nếu nó đi lệch khỏi kế hoạch ban đầu. Một mối quan hệ healthy của agency – client là khi account lead là người bảo vệ thương hiệu khỏi chính sự chủ quan của người làm Brand.
3. Bài toán sòng phẳng: Agency Fee và sự tử tế có định giá
Đây là phần “trần trụi” nhất của nghề. Nhiều Account chọn cách hiền lành vì sợ mất Job, sợ Client cắt Agency Fee. Nhưng sự thật là: Một Agency Fee rẻ mạt hoặc bị bào mòn bởi những yêu cầu vô lý chính là khởi đầu cho một chiến dịch thất bại.
Là một account, tôi hiểu rằng Agency Fee không chỉ là tiền lương, nó là ngân sách cho chất xám. Nếu bạn hiền lành chấp nhận mọi yêu cầu mà không có sự phản kháng đúng về SOW, về chi phí hoặc thời gian, bạn đang trực tiếp “ăn chặn” sức lao động của chính team mình.
Đừng để Agency Fee trở thành cái xiềng xích khiến bạn phải “dạ thưa” trước những yêu cầu vô lý. Hãy biến nó thành cam kết về chất lượng. Khi bạn sòng phẳng về tiền bạc và tư duy, bạn sẽ sòng phẳng được về chuyên môn.
4. Vũ khí của sự tĩnh lặng: Lợi thế của người hướng nội
Ngành truyền thông thường được kể bởi những người “mồm mép”, nhưng thực tế, chỉ những ai thật sự làm ra việc mới trụ được lâu dài. Bạn có thể nghe rất nhiều về politics, về người này người kia thật hào nhoáng, nhưng tin tôi đi, những người hướng nội cũng luôn có giá trị riêng mà Leader thực thụ cực kỳ cần.
Tôi từng chia sẻ: Account hướng nội thì có làm được không? Câu trả lời là Được chứ, nhưng sẽ khó khăn hơn vì thế giới này vận hành cho những người Extrovert. Nhưng Introvert có cái giá của nó. Sự tĩnh lặng cho phép bạn quan sát những rạn nứt trong lập luận của đối phương, những nỗi sợ chưa gọi tên của Client và những điểm mù của Creative. Bạn không cần ồn ào để được đánh giá cao, bạn chỉ cần xuất hiện đúng lúc với những nhận định không thể chối cãi.
5. Quản trị sự kỳ vọng: Bản chất thực sự của nghề
Sau cùng, nghề Account không phải là nghề phục vụ khách hàng (Customer Service). Đó là nghề Quản trị sự kỳ vọng (Expectation Management).
- Đầu lạnh: Để phân tích rủi ro, dự đoán khủng hoảng và quản trị nguồn lực.
- Tim nóng: Để giữ vững lý tưởng rằng quảng cáo không chỉ là bán hàng, mà là tạo ra giá trị văn hóa, thẩm mỹ và tác động tích cực đến hành vi mua hàng.
Hành động của sự quyết liệt: Là khi bạn sẵn sàng trả lại Brief nếu nó phi đạo đức. Là khi bạn sẵn sàng yêu cầu Client gia hạn Timeline nếu chất lượng chưa đạt, thay vì nộp một bản nháp nhạt nhẽo để kịp Deadline. Một Account Lead thực thụ không bán “thời gian”, họ bán “kết quả”.
Thế giới quảng cáo không vận hành bằng những lời cầu nguyện; nó vận hành bằng sự thuyết phục, điều hướng sắc sảo và quản trị kỳ vọng hợp lý, hợp thời.
Tóm lại, đừng chọn làm một Account hiền lành để rồi mờ nhạt trong những thỏa hiệp tầm thường và sự ấm ức thầm lặng. Sự hiền lành không tạo ra những chiến dịch huyền thoại; sự quyết liệt mới làm được điều đó.
Sự quyết liệt này có thể khiến bạn mất đi một vài “người quen” thích sự dễ dãi, nhưng nó sẽ đem lại cho bạn những đồng đội tin cậy và những đối tác thực thụ. Để mỗi khi nhìn vào gương sau một Campaign bão táp, bạn thấy một người Lead không chỉ được Client nể trọng vì kết quả, mà còn được Team tự hào vì đã có một người “anh cả/chị cả” đúng nghĩa.
Tử tế là một lựa chọn mạnh mẽ của người có thực lực, không phải là sự yếu đuối của kẻ sợ đối đầu.
myvanvo 